ประกันสุขภาพสำหรับวีซ่าและการรักษาพยาบาล

เงินประกันเป็นหนี้ตามสัญญาที่ผู้ให้เช่าต้องคืนเมื่อสิ้นสัญญาและส่งมอบทรัพย์คืนตามสภาพ หากไม่คืนโดยไม่มีเหตุ ให้ทำหนังสือทวงถามพร้อมหลักฐานการชำระและภาพถ่ายสภาพห้องวันเข้าและวันออก แล้วฟ้องเป็นคดีผู้บริโภคหรือคดีแพ่งสามัญได้ ที่สำคัญคือต้องมีบันทึกสภาพทรัพย์และรายการทรัพย์สินแนบท้ายสัญญาตั้งแต่วันเข้าอยู่ มิฉะนั้นการพิสูจน์ความเสียหายจะยาก

ต้องมี การตรวจลงตราประเภทคนอยู่ชั่วคราว Non-Immigrant O-A ซึ่งยื่นที่สถานเอกอัครราชทูตหรือสถานกงสุลใหญ่ไทยในต่างประเทศ กำหนดให้ผู้ยื่นแสดงกรมธรรม์ประกันสุขภาพที่คุ้มครองตลอดระยะเวลาที่พำนักในไทยตามวงเงินขั้นต่ำที่ประกาศกำหนด และต้องเป็นกรมธรรม์ของบริษัทที่รับรองการให้ความคุ้มครองในไทย ควรตรวจวงเงินและเงื่อนไขล่าสุดจากสถานทูตที่ยื่น เพราะประกาศมีการปรับปรุงเป็นระยะ

วีซ่าผู้พำนักระยะยาว Long-Term Resident ที่บริหารโดยสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน กำหนดให้ผู้ยื่นมีประกันสุขภาพวงเงินความคุ้มครองตามหลักเกณฑ์ที่ประกาศ หรือแสดงหลักฐานเงินฝากทดแทนตามที่กำหนด รวมถึงหลักฐานประกันสังคมของไทยในบางกรณี รายละเอียดวงเงินและเอกสารที่รับรองประกาศไว้ในระบบ LTR ของ BOI จึงควรยึดตามประกาศฉบับล่าสุดขณะยื่น

ใช้ได้เมื่อกรมธรรม์แสดงความคุ้มครองในประเทศไทยชัดเจน ตรงตามวงเงินขั้นต่ำที่ประกาศกำหนด และมีเอกสารยืนยันเป็นภาษาอังกฤษหรือมีคำแปล ในทางปฏิบัติเจ้าหน้าที่มักขอหนังสือรับรองจากบริษัทประกันที่ระบุชื่อผู้เอาประกัน ระยะเวลาคุ้มครอง วงเงินผู้ป่วยในและผู้ป่วยนอก หากกรมธรรม์ออกจากต่างประเทศ ควรจัดทำคำแปลรับรองไว้ล่วงหน้าเพื่อลดความเสี่ยงถูกให้กลับไปแก้เอกสาร

โดยทั่วไปขอใบรับรองแพทย์และใบสรุปค่ารักษาจากโรงพยาบาลเป็นภาษาอังกฤษ ให้แพทย์ผู้รักษาลงนามและโรงพยาบาลประทับตรา หากบริษัทประกันต่างประเทศต้องการเอกสารที่ผ่านการรับรองเพิ่ม จะใช้การรับรองลายมือชื่อและสำเนาถูกต้องโดยทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสาร แล้วต่อด้วยนิติกรณ์กรมการกงสุลและสถานทูตปลายทางตามที่ผู้รับกำหนด

ใบอนุญาตขับรถระหว่างประเทศที่ออกตามอนุสัญญาว่าด้วยการจราจรทางถนนที่ประเทศไทยเป็นภาคี ใช้ขับรถในไทยได้ตามอายุที่ระบุในเอกสารและต้องแสดงคู่กับใบขับขี่ในประเทศที่ออกให้และหนังสือเดินทาง แต่เมื่อพำนักระยะยาวและมีถิ่นที่อยู่ในไทยแล้ว แนวปฏิบัติคือขอใบอนุญาตขับรถของไทย เพราะบริษัทประกันภัยรถยนต์และเจ้าหน้าที่มักตรวจสอบสถานะการพำนักประกอบ

ได้ ทนายความผู้ทำคำรับรองลายมือชื่อและเอกสารเดินทางไปทำคำรับรองนอกสถานที่ได้ โดยผู้ลงนามต้องแสดงตัวต่อทนายความและลงลายมือชื่อต่อหน้า พร้อมเอกสารแสดงตนฉบับจริง กรณีผู้ลงนามอยู่ในโรงพยาบาล ควรเตรียมหลักฐานว่าผู้ลงนามมีสติสัมปชัญญะและเข้าใจเนื้อความ เพราะผู้รับเอกสารในต่างประเทศมักตรวจประเด็นความสามารถในการทำนิติกรรมเป็นพิเศษ

ตาม ป.พ.พ. มาตรา 538 สัญญาเช่าอสังหาริมทรัพย์เกิน 3 ปีต้องจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ณ สำนักงานที่ดิน มิฉะนั้นบังคับได้เพียง 3 ปี ผู้เช่าระยะยาวจึงนิยมทำสัญญา 3 ปีต่อเนื่อง หรือทำ 30 ปีแล้วจดทะเบียนพร้อมชำระค่าธรรมเนียม 1% ของค่าเช่าตลอดอายุสัญญาและอากรแสตมป์ 0.1% ข้อควรตรวจก่อนเซ็นคือชื่อผู้ให้เช่าตรงกับโฉนดหรือหนังสือกรรมสิทธิ์ห้องชุด สถานะการจำนอง เงื่อนไขการคืนเงินประกัน และข้อกำหนดว่าผู้ให้เช่าจะแจ้ง TM30 ให้หรือไม่

วิธีที่ได้ผลที่สุดคือทำบันทึกสภาพห้อง (inventory/condition report) พร้อมภาพถ่ายลงวันที่ในวันเข้าอยู่ และให้ทั้งสองฝ่ายลงชื่อแนบท้ายสัญญา ระบุในสัญญาให้ชัดว่าการเสื่อมสภาพตามการใช้งานปกติไม่ถือเป็นความเสียหาย กำหนดกรอบเวลาคืนเงินประกันเป็นวัน เช่น ภายใน 30 วันนับจากส่งมอบ และกำหนดว่าการหักเงินต้องแสดงใบเสนอราคาหรือใบเสร็จจริง หากถูกหักโดยไม่มีหลักฐาน สามารถฟ้องคดีผู้บริโภคที่ศาลจังหวัดภูเก็ตซึ่งไม่เสียค่าขึ้นศาลในคดีผู้บริโภค

เงื่อนไขต่างกันตามประเภทวีซ่าและปรับปรุงเป็นระยะ Non-O-A (Long Stay) กำหนดให้มีประกันสุขภาพที่คุ้มครองตลอดระยะเวลาพำนักตามวงเงินที่ประกาศกำหนด ส่วน LTR ของ BOI กำหนดวงเถือครองประกันหรือเงินฝากเป็นทางเลือกตามหลักเกณฑ์ในเว็บไซต์ ltr.boi.go.th กรมธรรม์ต้องออกโดยบริษัทที่ได้รับอนุญาตหรือบริษัทต่างประเทศที่ยอมรับได้ และต้องมีหนังสือรับรองความคุ้มครองเป็นภาษาอังกฤษ ควรตรวจสอบวงเงินล่าสุดกับ ตม. หรือ คปภ. ก่อนซื้อทุกครั้ง เพราะกรมธรรม์ที่ไม่ผ่านเกณฑ์คือสาเหตุการตีกลับที่พบบ่อย

ได้ กรมการขนส่งทางบกรับจดทะเบียนในชื่อชาวต่างชาติที่มีหลักฐานที่อยู่ในไทย โดยเอกสารหลักคือหนังสือเดินทางพร้อมวีซ่าที่ยังไม่หมดอายุ ใบรับรองถิ่นที่อยู่จาก ตม. หรือสถานทูต หรือทะเบียนบ้าน ท.ร.13 และใบเสร็จหรือสัญญาซื้อขายจากผู้จำหน่าย บางสำนักงานขอสำเนาทุกหน้าที่มีตราประทับพร้อมลงลายมือชื่อกำกับ ส่วนการทำประกันภัยรถควรทำชั้น 1 หรืออย่างน้อย พ.ร.บ. บวกประกันบุคคลที่สาม เพราะอุบัติเหตุในภูเก็ตมีสถิติสูง

ลำดับที่ใช้ได้จริงคือจัดสถานะวีซ่าให้มั่นคงก่อน ตามด้วยที่พักและสัญญาเช่าที่ระบุผู้ให้เช่าตรงกับโฉนด จากนั้นแจ้งที่พัก ตม.30 ขอหนังสือรับรองถิ่นที่อยู่ แล้วจึงเปิดบัญชีธนาคาร ทำใบขับขี่ และสมัครประกันสุขภาพ การเรียงลำดับแบบนี้สำคัญเพราะแต่ละขั้นเป็นเอกสารตั้งต้นของขั้นถัดไป การข้ามขั้นมักทำให้ต้องกลับไปเริ่มใหม่

ได้ ผู้ให้บริการส่วนใหญ่รับหนังสือเดินทางพร้อมวีซ่าประเภทคนอยู่ชั่วคราวและหลักฐานที่พัก เช่น สัญญาเช่าหรือหนังสือรับรองถิ่นที่อยู่ บางรายขอเงินประกันหรือให้ใช้แบบเติมเงินไปก่อนหากวีซ่าเหลืออายุสั้น การลงทะเบียนซิมต้องยืนยันตัวตนตามหลักเกณฑ์ของ กสทช. และหนึ่งหนังสือเดินทางจดทะเบียนซิมได้จำกัดจำนวน

ขึ้นกับประเภทวีซ่า บางประเภทกำหนดให้ใช้กรมธรรม์ที่ออกหรือรับรองโดยบริษัทที่ขึ้นทะเบียนในไทยและระบุวงเงินขั้นต่ำตามประกาศ บางประเภทรับกรมธรรม์ต่างประเทศได้หากมีหนังสือรับรองความคุ้มครองเป็นภาษาอังกฤษระบุวงเงินและระยะเวลาชัดเจน จึงควรตรวจเงื่อนไขของวีซ่าที่ถืออยู่ก่อนต่ออายุกรมธรรม์ทุกครั้ง

ทำได้ ชาวต่างชาติจดทะเบียนรถในชื่อตนเองได้หากมีหนังสือเดินทาง วีซ่าที่ยังไม่หมดอายุ และหนังสือรับรองถิ่นที่อยู่จากสำนักงานตรวจคนเข้าเมืองหรือสถานทูต การขอสินเชื่อมักยากกว่าเพราะสถาบันการเงินขอผู้ค้ำประกันสัญชาติไทยหรือหลักฐานรายได้ในไทย ผู้ที่พำนักระยะสั้นจึงมักเลือกเช่าระยะยาวแทนการซื้อ

ควรทำสัญญาจ้างเป็นลายลักษณ์อักษรระบุค่าจ้าง วันหยุด และเวลาทำงานตามกฎหมายคุ้มครองแรงงานส่วนที่ใช้กับลูกจ้างทำงานบ้าน ขึ้นทะเบียนประกันสังคมหากเข้าเงื่อนไข และหากเป็นแรงงานต่างด้าวต้องมีใบอนุญาตทำงานที่ระบุนายจ้างและสถานที่ทำงานตรงกับความเป็นจริง การจ้างโดยไม่มีใบอนุญาตมีโทษทั้งนายจ้างและลูกจ้าง

แนะนำให้กันงบสำรองสำหรับค่าธรรมเนียมราชการ ค่าแปลและรับรองเอกสาร ค่ามัดจำที่พัก ค่าประกันสุขภาพรายปี และค่าเดินทางระหว่างหน่วยงาน โดยเผื่อระยะเวลาสามเดือนแรกซึ่งมีรายจ่ายตั้งต้นสูงที่สุด ตัวเลขที่แน่นอนขึ้นกับประเภทวีซ่าและจำนวนสมาชิกครอบครัว จึงควรขอประเมินรายการเป็นรายกรณีก่อนย้ายจริง

ประเด็นที่ควรตรวจคือ ผู้ให้เช่าเป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์จริงตามโฉนดหรือไม่ ระยะเวลาเช่าเกินสามปีต้องจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่จึงบังคับได้เต็มระยะ เงื่อนไขเงินประกันและการคืนเงิน ค่าส่วนกลางและค่าสาธารณูปโภคที่ผู้เช่ารับผิดชอบ ความรับผิดในการซ่อมบำรุง และข้อผูกพันว่าผู้ให้เช่าจะแจ้ง ตม.30 ให้ ซึ่งจำเป็นต่อการต่อวีซ่าและเปิดบัญชี

ข้อกำหนดขึ้นกับประเภทวีซ่า บางประเภทกำหนดวงเงินความคุ้มครองขั้นต่ำและต้องเป็นกรมธรรม์ที่ระบบของหน่วยงานตรวจสอบได้ ควรตรวจว่ากรมธรรม์ครอบคลุมผู้ป่วยในและผู้ป่วยนอกตามที่ระบุ ระบุชื่อผู้เอาประกันตรงหนังสือเดินทาง และมีอายุครอบคลุมตลอดช่วงวีซ่าที่ขอ ผู้ที่มีโรคประจำตัวควรเปิดเผยให้ครบเพื่อไม่ให้ถูกปฏิเสธการเคลมภายหลัง

ใบขับขี่สากลเหมาะกับการพำนักระยะสั้น ใช้ควบคู่กับใบขับขี่ประเทศต้นทางและมีอายุจำกัดตามอนุสัญญาที่ออกให้ ส่วนผู้ที่ตั้งใจอยู่ยาวควรทำใบขับขี่ไทย เพราะใช้เป็นบัตรแสดงตนภายในประเทศ ต่ออายุง่ายกว่า และช่วยเรื่องเบี้ยประกันภัยรถยนต์ในบางกรมธรรม์ ผู้ที่มีใบขับขี่ต่างประเทศที่ยังไม่หมดอายุมักได้รับยกเว้นการสอบภาคปฏิบัติเมื่อยื่นคำแปลรับรอง แต่ยังต้องอบรม ทดสอบสมรรถภาพร่างกาย และสอบข้อเขียน

เอกสารหลักคือสูติบัตรของบุตรที่ผ่านการรับรองจากหน่วยงานประเทศต้นทางและนิติกรณ์สถานทูตไทยหรืออะพอสทีลตามกรณี แล้วนำมาแปลเป็นไทยและรับรองที่กรมการกงสุล ใช้ประกอบทั้งการขออยู่ต่อในฐานะผู้ติดตาม การสมัครโรงเรียน และการทำประกันสุขภาพ โรงเรียนนานาชาติมักขอผลการเรียนย้อนหลังสองถึงสามปีพร้อมคำแปล และหนังสือรับรองจากโรงเรียนเดิม ควรเผื่อเวลาอย่างน้อยหนึ่งถึงสองเดือนก่อนเปิดภาคเรียน เพราะการรับรองข้ามประเทศเป็นขั้นตอนที่เร่งไม่ได้

ตรวจสามเรื่องหลัก หนึ่ง วีซ่าที่ถืออยู่กำหนดวงเงินความคุ้มครองขั้นต่ำหรือไม่ และกรมธรรม์ต้องออกในรูปแบบที่หน่วยงานยอมรับหรือเปล่า สอง ขอบเขตความคุ้มครอง ทั้งผู้ป่วยในและผู้ป่วยนอก การส่งตัวฉุกเฉิน และการรักษาต่อเนื่องของโรคที่เป็นอยู่ก่อน สาม เครือข่ายโรงพยาบาลในจังหวัดที่จะพำนักจริงและระบบเคลมตรงกับโรงพยาบาล ผู้ที่อายุมากควรตรวจเงื่อนไขการต่ออายุระยะยาว เพราะบางกรมธรรม์จำกัดอายุรับประกันภัยและทำให้ต้องเปลี่ยนบริษัทในช่วงที่ต่อวีซ่าพอดี

สิ่งแรกคือให้เจ้าบ้านหรือผู้ประกอบการที่พักแจ้งที่พักอาศัยของคนต่างชาติภายในกรอบเวลาที่กฎหมายกำหนดนับจากวันเข้าพัก จากนั้นแจ้งเปลี่ยนที่อยู่ในระบบรายงานตัวเก้าสิบวัน หากมีใบอนุญาตทำงานหรืออยู่ต่อโดยอ้างที่อยู่เดิม ต้องยื่นเอกสารที่อยู่ใหม่ให้ตรงกันทุกแฟ้ม และควรปรับที่อยู่กับธนาคาร กรมการขนส่งทางบกกรณีมีรถ และบริษัทประกัน เพราะที่อยู่ไม่ตรงกันระหว่างแฟ้มเป็นสาเหตุที่ทำให้คำร้องรอบถัดไปถูกขอเอกสารเพิ่ม

ตรวจสามข้อ คือ วงเงินความคุ้มครองขั้นต่ำที่ประเภทวีซ่านั้นกำหนด ความคุ้มครองผู้ป่วยในและผู้ป่วยนอกตามที่ระบุ และรูปแบบหนังสือรับรองกรมธรรม์ที่หน่วยงานยอมรับ กรมธรรม์จากต่างประเทศมักต้องมีหนังสือรับรองภาษาอังกฤษที่ระบุวงเงินและระยะเวลาให้ตรงกับช่วงที่ขออยู่ต่อ และบางกรณีต้องแปลรับรอง ควรขอหนังสือรับรองใหม่ทุกครั้งที่ยื่นอยู่ต่อ ไม่ใช้ฉบับปีก่อน